Helikopter Aile Nedir? Helikopter Ebeveynlikten Kurtulmak İçin 6 Önemli İpucu

helicopterHer gün çocuğunuzu arar mısınız? Çocuğunuzun okulundaki yöneticileri ve öğretmenleri ile sürekli temas halinde misiniz? Çocuğunuzun okul ödevi için hiç araştırma yapıp onun yerine yazdınız mı? Oda arkadaşıyla problemi olduğunda sık sık müdahale eder misiniz? Çocuğunuzun sekreteriymiş gibi davranır mısınız? (sabah okula kalkması, doktor randevusu, sınav tarihleri, etkinlikler gibi) Çocuğunuz hata yaptığında kendinizi kötü hisseder misiniz? Bu gibi sorulara cevabınız nedir?

Günümüzün fenomeni olan “helikopter aileler”  söylemini daha önce duymuş muydunuz? Günümüzde “helikopter aileler”, çocuklarının sosyal ve öğrenim hayatlarında onları çok yakından takip eden, çocuklarının üstlenmesi gereken sorumlulukları büyük bir hevesle üstlenen, evlatlarını tamamen kendilerinin uzantısı olarak gören ve her sorunu onlar adına çözmekten haz duyan, hatta uç vakalarda zamirleri karıştırarak “Biz tıp okumak istiyoruz” diyebilen aileler. Texas Üniversitesi’nden Patricia Somers, yaptığı bir araştırmada helikopter aile yaklaşımının sadece orta ve üst sınıfın gösterdiği bir davranış olmadığını, bu tür davranışların tüm gelir düzeylerindeki ailelerde, her iki cinsiyette ve tüm etnik kökenlerdeki bireylerde değişik biçimlerde görüldüğünü belirtmektedir.

ekran-resmi-2016-09-24-13-11-01 Ailelerin her zaman çocukları ile ilgili endişeleri vardır.Ancak ebeveyn olarak çocuklarınızın başarısız olmalarına ve hata yapmalarına izin vermenin zamanı geldi. Çocuğunuzun gelişiminde öğrenciliğine ve okuluna güvenmek önemli evrelerden biridir. Çocuklarınızın yaptıkları hataları ve başarısızlıkları ile kendilerinin başa çıkmasına izin vermelisiniz. Böylelikle problemlerin üstesinden gelmeyi öğreneceklerdir. Bahsedeceğim tavsiyelere aileler sezgisel olarak karşı koyabilirler. Çünkü bir ebeveynin temel iç güdüsü küçük yavrusunu korumak ve ona kol kanat germektir. Onlar için çocuklarının üzerinde pervane olmak, yaptıkları en doğru davranıştır. Evet iyi niyetinizden kaynaklı olarak çocuğunuzun güvenli büyümesini ve gelişmesini istiyorsunuz. Bilmeliyiz ki boğucu ve bunaltıcı sevginiz düşüncesiz sonuçlara neden olabilir. Helikopter aileler, çocuklarının keşfederek ve yaşayarak öğrenmeleri konusunda isteksiz olduklarını, çocukça seçimler yapmalarından korktuklarını ve hayatı onlar için kolaylaştırarak mutlu olmalarını sağlamaya çalıştıklarını belirtmektedir.

helikopter-aile-3

Neden daha yaygın hale gelmektedir?

Ebeveynlerin çocuklarını bu şekilde yetiştirmek istediğini söyleyemeyiz. Bugün eskiye göre çok daha farklı endişeler taşımaktayız. İnsanların pek çoğu dünyayı korkutucu, rekabetçi bir yer olarak görmekte ve çocuklarının tek başlarına hayatta kalabilmelerinin sürekli olarak uyanık olmalarına bağlı olduğunu düşünmektedir. Bugünün aileleri, doğal olarak çocuklarının geleceği için endişelenmektedirler. Bu baskı ile karşı karşıya kalan aileler, çocuklarının ev ödevlerini kontrol etmeyi veya onların sınırlı olan boş zamanlarından ödün vermeyi kendilerine bir görev olarak görmektedirler. Ebeveynler her anne-babanın böyle yaptığını düşünerek çocuklarını fanus içinde büyütmeye başlarlar.

Bu durum çocuklar için nasıl bir dezavantaj oluşturur?

Anne-baba farkında olmadan çocuklarının koltuk değnekleri haline gelirler ve davranışlarında  çocuklarına ‘Ben olmadan bunu yapabileceğini düşünmüyorum’ mesajı verir. Bırakın çocuklarınız hata yapsın! Her zaman her şey onlar için güllük gülistanlık olmayacaktır. Yapmış oldukları hatalardan bile sonuç çıkararak kendilerini ileriye taşıyabilirler.

Dışarıdan çocuklarımız zeki ve parlak gözükebilir fakat öz-güven becerisini günlük, akademik ve sosyal yaşamında yönetmekte zorluk yaşıyor olabilir.

Ebeveynler doğru dengeyi nasıl sağlamalıdırlar?

Helikopter ebeveynlik kendine güvenmek ve karşı tarafa güvenmek ile ilişkilidir.

1. Ebeveyn olarak çocuğunuza güvenin! İyi bir okul, iyi bir öğretmen seçtiyseniz ve çocuğunuzu yeni eğitim-öğretim yılına hazırladıysanız, derin bir nefes alın ‘Ben zemini oluşturdum, ne yapmam gerekiyorsa yaptım ve şimdi çocuğumun gitmesine izin verebilirim’ deyin.

2. Ebeveyn olarak okula güvenin! Eğitmenler ve öğretmenler her yeni eğitim-öğretim yılı çocukların zorlandıkları konularda üstesinden nasıl gelmeleri gerektiği hakkında bilgiye ve tecrübeye sahiptirler.

3. Ebeveyn olarak çocuklarınızın yeteneklerine güvenin! Çocuklarınız yaşına göre zorluklar ile karşılaşabilir, üstesinden gelerek daha emin bilinçli öğrenen ve iyi düşünen bireyler haline gelirler.

Helikopter ebeveynler için ipuçları:

  • Eğer çocuğunuz bir problem üzerinde takılıp kaldıysa onunla birlikte beyin fırtınası yapın ve birlikte çözümler üretin. Seçenekleri nelerdir görmesini sağlayın. Anne ve babanın geribildirimi önemlidir. Ancak bunu ‘şöyle yap ya da şöyle yapma’ diye dikte eder gibi uygulamayın.
  • Çocuğunuz başarısız olduğunda müdahale etmeyin. Çocuğunuz her zaman başarılı olacak diye bir şey söz konusu değildir. Kendinizi bu konuda rahatlatın ve çocuğunuzun tecrübe kazandığını düşünün. Ebeveyn olarak çocuğunuzu rahat bırakın ve sorumluluklarını üstlenmeyin.
  • Çocuğunuzun mutluluğunu yönetmeye çalışmayın. Çocuğunuzun mutsuz olduğu zaman aşırı tepki gösterip daha iyi hissetmesi için aşırı çaba göstermeyin. Bu davranış ile çocuğunuza ‘İyi hissetmen için bana ihtiyacın var’ mesajı verebilirsiniz. Yapmış olduğunuz bu aşırı davranışınız çocuğunuz tarafından geri tepebilir. Çocuğunuzu dinleyin ve nefes almasını sağlayın.
  • Empati kurun fakat çözüm bulmaya çalışmayın. Bazen sadece empati kurmak yardımcı olur. ‘Bu senin için çok zor olmuş olmalı’, ‘Biliyorum, güçlü olmaya çalıştın’, ‘ Nasıl hissettiğini tahmin edebiliyorum’ gibi cümleler kurarak yardımcı olabilirsiniz.
  • Üzerinde pervane olmayı durdurun. Hemen tepki göstermeyin, çocuğunuzun süreci kavrayabilmesi için zamana ihtiyacı vardır. Ebeveyn olarak çocuğunuzun her sorumluluğunu yaparsanız çocuğunuzun öğrenmesini engellersiniz. Yardım etmek için atlamayın, kendi başına öğrenmeleri için fırsat verin.
  • Yeniden şekillendirmesinde yardımcı olun. ‘Bir dahaki sefere farklı ne yapacağını düşünüyor musun?’, ‘Bir dahaki sefer için işe yarayacak seçeneğin var mı?’ gibi cümleler ile yardımcı olabilirsiniz. Çocuğunuz isterse öneri bulunun. Kesinlikle ‘Bir dahaki sefer yüksek not aldığından emin ol’ gibi emredici cümleler kullanmayın.

Çocukları kendi başlarına öğrenmeleri gerektiğini, biz ebeveynlerin onlara sadece rehberlik edip, destek olmakla görevli olduğumuzu unutmamalıyız.

 Belki de anne ve babaların, çok başarılı bir çocuk yerine, mutlu ve keyifli bir çocuğa sahip olmaları gerektiğini akıllarından çıkarmamaları gereklidir.

‘Anne babaların sorumluluğu çocuklarına bir yol çizmek değil, bir yol haritası vermektir.’ Jackson Brown

Kaynaklar:

– Steve Lopez MCT

– Julie Landry Laviolett

Yorumlar

PAYLAŞ